De politieke spanningen binnen de Rijswijkse coalitie lopen verder op. Wij. Rijswijk wil de samenwerking met Rijswijks Belang, Beter voor Rijswijk, VVD en CDA niet zomaar beëindigen, maar maakt duidelijk alleen als volwaardige coalitiepartner verder te willen.

De positie van wethouder Jaap Finke en verschillen van inzicht over onder meer het AZC in de Plaspoelpolder hebben de verhoudingen op scherp gezet.

Aanleiding voor de huidige impasse is het besluit van Finke om zijn lidmaatschap van Wij. Rijswijk op te zeggen. De overige coalitiepartijen hebben aangegeven met hem als wethouder verder te willen. Wij. Rijswijk vindt dat moeilijk te begrijpen. Finke werd immers op voordracht van de partij wethouder en volgens Wij. is het coalitieakkoord met de partij gesloten en niet met Finke persoonlijk.

Wij. vindt daarom dat de partij de mogelijkheid moet krijgen een andere wethouder voor te dragen. Een politieke partij kan een wethouder echter niet zelf ontslaan. Een wethouder is benoemd door de gemeenteraad en uiteindelijk zijn de politieke verhoudingen in die raad bepalend voor zijn positie.

Daarmee is een ingewikkelde situatie ontstaan. De andere coalitiepartijen zouden verder willen met Finke, terwijl Wij. Rijswijk zonder eigen wethouder onderdeel van de coalitie zou kunnen blijven. Voor Wij. is dat geen vanzelfsprekende optie.

De partij wil eerst met haar leden bespreken hoe zij met de ontstane situatie moet omgaan. Een vertrek uit de coalitie wordt daarbij niet uitgesloten. Tegelijkertijd benadrukt Wij. dat het bestaande coalitieakkoord voor de partij nog steeds het uitgangspunt is.

Volgens fractievoorzitter Danny van Dam is het onderlinge vertrouwen beschadigd. Binnen de coalitie zou over de situatie rond Finke zijn gesproken zonder dat Wij. daarbij betrokken was. Dat maakt de samenwerking volgens hem moeilijker.

Naast de personele kwestie spelen er ook inhoudelijke verschillen. Wij. vindt dat de koers van de coalitie te ver naar rechts is verschoven. De discussie over het asielzoekerscentrum in de Plaspoelpolder is daarvan volgens de partij een duidelijk voorbeeld.

In het coalitieakkoord is afgesproken dat het AZC sluit. Tegelijkertijd staat volgens Wij. in dezelfde afspraken dat Rijswijk alleen doet wat wettelijk noodzakelijk is. Voor de partij betekent dit dat eerst duidelijk moet zijn hoe de gemeente na sluiting van het huidige AZC aan haar wettelijke verplichtingen rond opvang gaat voldoen.

Wij. zegt niet principieel tegen sluiting van het huidige AZC te zijn. De partij wil echter voorkomen dat de gemeente eerst de locatie in de Plaspoelpolder sluit en vervolgens vanwege wettelijke verplichtingen op zoek moet naar een nieuwe opvanglocatie elders in Rijswijk. Volgens de partij kan dat extra geld kosten en mogelijk betekenen dat opvang uiteindelijk dichter bij woonwijken terechtkomt.

Om hierover duidelijkheid te krijgen wilde de fractie schriftelijke vragen stellen. Volgens Wij. waren deze vooraf afgestemd met de betrokken wethouders en niet bedoeld als aanval op het college. Binnen de coalitie werden de vragen volgens de partij echter anders ervaren.

Wij. trok de vragen uiteindelijk in om de onderlinge verhoudingen niet verder onder druk te zetten. Juist dat incident heeft volgens de partij duidelijk gemaakt dat er een fundamenteler verschil van inzicht bestaat over de positie van coalitieraadsleden.

Volgens Wij. moet ook een raadslid van een coalitiepartij het college kritisch kunnen controleren en vragen kunnen stellen. De partij verwijst daarbij naar de afspraken over een open en verbindende bestuurscultuur, waarin ruimte zou moeten bestaan voor verschillende standpunten.

Ook intern is er de afgelopen periode veel veranderd. Tijdens de langdurige afwezigheid van Van Dam vanwege zijn gezondheid lag de dagelijkse politieke leiding volgens Wij. vooral bij Finke, toenmalig waarnemend fractievoorzitter Tinus Kaffa en tijdelijk raadslid Irene Dirkx. Kaffa en Dirkx hebben inmiddels afscheid genomen van Wij.

Na zijn terugkeer heeft Van Dam, samen met het partijbestuur, opnieuw nadrukkelijker ingezet op de manier waarop Wij. naar eigen zeggen politiek wil bedrijven: zichtbaar in de stad, transparant communiceren en duidelijk uitleggen waarom bepaalde keuzes worden gemaakt.

De andere coalitiepartijen zouden daardoor het gevoel hebben gekregen dat er een andere partij aan tafel zit dan tijdens de coalitieonderhandelingen. Wij. bestrijdt dat er sprake is van een nieuwe politieke koers. Volgens de partij is juist de oorspronkelijke werkwijze weer nadrukkelijker opgepakt.

Ook de manier waarop Finke zijn vertrek bekendmaakte, heeft kwaad bloed gezet. Van Dam stelt dat hij kort daarvoor nog met de wethouder over de toekomst van Wij. richting 2030 had gesproken en vervolgens via een bericht hoorde dat Finke zijn lidmaatschap beëindigde. Volgens Wij. had Finke zijn voornemen eerst met fractie en bestuur moeten bespreken.

Ondanks alles houdt Wij. Rijswijk de deur naar de coalitie open. De partij zegt bereid te zijn opnieuw met de andere vier partijen om tafel te gaan en gezamenlijk naar een oplossing te zoeken.