Rijswijks initiatief: wijs leegstaande panden aan waar je wilt wonen

5 June 2026, 12:42 uur
Lokaal
mainImage
Peter Lous Fotografie
Mede-oprichter Marnix Norder van Steenvlinder en directeur van Stichting Steenvlinder INC Eva Luijendijk.   

Breng leegstaand vastgoed in kaart, door ongebruikte panden aan te wijzen waar je wil wonen. Met die oproep aan jongeren wordt vandaag het offensief Woon Alarm! gelanceerd. Daarmee komen woningzoekenden in het geweer tegen het schreeuwend tekort aan betaalbare huizen. Woon Alarm! is een initiatief van Stichting Steenvlinder INC in samenwerking met maatschappelijk projectontwikkelaar Steenvlinder.

De Rijswijkse initiatiefnemers willen zo landelijk de onbenutte kansen in kaart brengen en op die plekken cascowoningen neerzetten. Die zijn vooral bedoeld voor jongeren die in hun geboortedorp willen blijven, maar nu noodgedwongen bij hun ouders blijven. Na casco oplevering kunnen woningzoekers de woning zelf afbouwen. Doel is om met deze campagne minstens 200 aanpakkers per jaar aan een (starters)woning te helpen.

‘Regie pakken’

Volgens Steenvlinder is het twee voor twaalf, gelet op het vele leegstaande vastgoed in ons land. Cijfers onderbouwen dat ook. Volgens recente CBS-cijfers staat in Nederland nog altijd circa 36,5 miljoen vierkante meter vastgoed leeg, waarvan bijna 18 miljoen vierkante meter structureel. Daaronder valt ook het vele leegstaande vastgoed van gemeenten. Tegelijkertijd bedraagt het woningtekort bijna 400.000 woningen. 

“Onbegrijpelijk en onverteerbaar”, vindt oud-wethouder en medeoprichter van Steenvlinder Marnix Norder. “Het is te gek voor woorden dat er zo veel panden leeg staan en gemeenten excuses blijven zoeken om maar niet te hoeven bouwen. Dus wordt het tijd voor een onorthodoxe aanpak: we pakken zelf de regie.”

In plaats van te wachten tot er ooit huizen worden gebouwd, roept Steenvlinder mensen op om via woonalarm.nu melding te maken van leegstaande panden waar ze graag willen wonen, zoals een school of buurthuis. Die behoefte is groot, zegt Norder, oud-voorzitter van corporatiekoepel Aedes. “Uit onderzoek blijkt dat ongeveer de helft van de jongeren in hun eigen dorp, in hun gemeenschap, willen blijven wonen. Maar ze krijgen simpelweg die kans niet.”

Wake-up call

Nadat de kansen in kaart zijn gebracht, gaat Steenvlinder met gemeenten in gesprek om deze panden te transformeren tot betaalbare zelfbouwwoningen. “Want dit is niet alleen een oproep aan woningzoekenden, maar zeker ook aan gemeenten: stop met het zoeken naar argumenten om het bouwen uit te stellen”, aldus Norder. 

De sociaal projectontwikkelaar werkt hierbij samen met Stichting Steenvlinder INC. INC (verwijzend naar inclusief), is opgericht voor woningzoekenden die niet direct kunnen kopen, maar wel bereid zijn om er energie in te steken. “Denk aan jongeren, maar ook aan zzp’ers of mensen die net gescheiden zijn en op zoek zijn naar een andere plek”, zegt directeur Eva Luijendijk. Stapsgewijs kunnen ze eigenaar worden.

Start in Flevoland

Het project wordt gelanceerd in Flevoland en daarna via Noord-Holland landelijk uitgerold. Die route is niet willekeurig gekozen. Zo is Flevoland een van de provincies waar thuiswonende jongeren de meeste moeite hebben om uit te vliegen, blijkt uit de WoOn-enquête 2024 onder ruim 40.000 mensen. Meer dan 30 procent van de jongeren in Flevoland gaf aan graag het huis uit te willen, maar niets te kunnen vinden.

Luijendijk: “We beroven jongeren van een kans om in het dorp te blijven wonen waar ze geboren zijn. Dit speelt uiteraard niet alleen in Flevoland, maar in het hele land. Ik ben blij dat Flevoland een provincie is waar gemeenten werk willen maken van het herbestemmen van vastgoed. Er zijn veel pioniers. En die hebben we hard nodig.”

Ervaringsdeskundige

Op lokaal niveau heeft Steenvlinder al ervaring opgedaan met het aanbieden van kluswoningen, en met succes. Fabian Lensink (28) kan erover meepraten. Hij kocht vorig jaar in het voormalige postkantoor in Apeldoorn een appartement. In de kale ruimte zag hij zijn droomwoning. Lensink juicht het toe dat Steenvlinder nu inzet op een grootschalig offensief. “Er staat zo veel leeg, terwijl er eigenlijk zo veel plek is.”

Zelfs voor niet-klussers is een zelfbouwwoning volgens hem een uitkomst. “Het geeft trots en een gevoel van controle. De voldoening is groter als je het met je handen helemaal naar jouw smaak kan inrichten dan wanneer je een kant- en klare woning betrekt. En, ook niet onbelangrijk, het scheelt je veel geld.”

Over Steenvlinder en Steenvlinder INC

Steenvlinder is een maatschappelijk projectontwikkelaar die zich richt op zelfbouw. Het vastgoedbedrijf, gevestigd in Rijswijk, geeft de regie aan bewoners om op hun eigen manier te wonen. Daartoe transformeert het vaak bestaande (monumentale) panden of ontwikkelt het nieuwbouwlocaties tot kavels en kluswoningen. 

Stichting Steenvlinder INC is erop gericht om mensen die veel moeite hebben om een hypotheek te krijgen toch een huis te bieden. De woningzoekers nemen deel aan een zelfbouwproject en gaan eerst klussen in de woning en deze huren. Na twee jaar huur kunnen ze hun eigen gekluste woning, tegen een vooraf vastgestelde gunstige koopprijs, bemachtigen.  



 


 



 


 

Stichting Steenvlinder INC lanceert vandaag in samenwerking met maatschappelijk projectontwikkelaar Steenvlinder het offensief Woon Alarm! Daarbij worden jongeren in het hele land opgeroepen om leegstaand vastgoed aan te wijzen, waar ze wouden willen wonen. Als dat in kaart is gebracht, gaan de initiatiefnemers in overleg met de gemeenten, met als doel de lege gebouwen te transformeren tot casco woningen.  


 





 

Geen berichten meer ontvangen van ons? Klik hier